Kierunek nawoju etykiet – co oznacza i dlaczego jest ważny?

Co oznacza kierunek nawoju etykiet?

Etykiety produkowane na roli mogą zostać nawinięte na kilka różnych sposobów. Choć same etykiety mogą mieć identyczny format i projekt graficzny, ich orientacja względem początku rolki może być zupełnie inna.

Kierunek nawoju określa przede wszystkim:

• czy strona zadrukowana znajduje się po zewnętrznej czy wewnętrznej stronie rolki,
• którą krawędzią etykieta jest podawana jako pierwszą,
• jak grafika jest zorientowana względem kierunku przesuwania wstęgi.

W urządzeniach do automatycznego etykietowania ma to bezpośrednie znaczenie dla tego, czy etykieta zostanie prawidłowo pobrana i naniesiona na produkt. Producenci systemów etykietujących określają wymagany sposób podawania i dopuszczalny nawój materiału.

Nawój zewnętrzny i wewnętrzny

Jednym z podstawowych parametrów jest położenie etykiet względem rolki.

Nawój zewnętrzny oznacza, że powierzchnia etykiet znajduje się na zewnętrznej stronie rolki. Podczas rozwijania etykiety są widoczne od zewnątrz.

Nawój wewnętrzny oznacza, że etykiety skierowane są do środka rolki.

Nie można przyjąć, że jeden z tych wariantów jest uniwersalnie właściwy. Wymaganie zależy od konstrukcji drukarki, aplikatora lub linii produkcyjnej, w której rolka będzie wykorzystywana. Urządzenia przemysłowe mogą pracować z nawojem zewnętrznym, wewnętrznym albo z oboma wariantami.

Dlaczego orientacja etykiety na roli ma znaczenie?

W przypadku etykiet naklejanych ręcznie orientacja często ma niewielkie znaczenie. Operator może po prostu obrócić produkt lub etykietę.

Sytuacja wygląda inaczej przy automatycznej aplikacji.

Maszyna pobiera etykiety w ściśle określonym kierunku. Jeśli projekt zostanie nawinięty niewłaściwą stroną, tekst, kod kreskowy lub grafika mogą zostać naniesione na opakowanie do góry nogami albo obrócone o 90° lub 180°.

Nieprawidłowy kierunek nawoju może również prowadzić do:

• problemów z podawaniem etykiet,
• zatrzymywania aplikatora,
• konieczności przewinięcia gotowych rolek,
• przestojów linii,
• zwiększenia ilości odpadów produkcyjnych.

Dlatego parametr powinien być ustalony przed produkcją całego nakładu, szczególnie jeśli etykiety będą aplikowane maszynowo. HERMA wskazuje wprost, że nieprawidłowy kierunek nawoju może prowadzić do błędów dozowania i strat produkcyjnych.

Jak określić właściwy kierunek nawoju?

Najbezpieczniejszą metodą jest sprawdzenie dokumentacji technicznej urządzenia, które będzie wykorzystywane do aplikowania lub dalszego zadruku etykiet.

Do drukarni można również przekazać:

• ‍rysunek techniczny nawoju – pokazujący orientację grafiki względem rozwijanej rolki,‍
• zdjęcie dotychczas używanej rolki – jeśli produkcja była już wcześniej realizowana,‍
• próbkę rolki – szczególnie przy nietypowych aplikatorach,‍
• model urządzenia – dzięki czemu można zweryfikować jego wymagania techniczne.

Nie warto opierać zamówienia wyłącznie na określeniach takich jak „góra”, „dół”, „lewo” lub „prawo”. Bez wspólnego punktu odniesienia mogą być interpretowane różnie.

Kierunek nawoju a gilza i średnica rolki

Sam kierunek nawoju nie wystarcza do prawidłowego przygotowania rolki.

Przy etykietach przeznaczonych do zastosowania maszynowego znaczenie mają również:

• ‍średnica gilzy – czyli wewnętrznego rdzenia rolki,‍
• maksymalna średnica zewnętrzna rolki,‍
• szerokość wstęgi,‍
• liczba etykiet na rolce,‍
• położenie etykiet względem kierunku podawania.

Urządzenie musi być w stanie fizycznie pomieścić rolkę i prawidłowo ją prowadzić. Przykładowo w przemysłowych zastosowaniach spotykane są gilzy 76,2 mm, ale dostępne są również znacznie mniejsze średnice, zależnie od urządzenia.

W praktyce

Jeżeli etykiety mają być aplikowane automatycznie, najlepiej przekazać wymagania dotyczące nawoju już podczas składania zapytania. Pozwala to przygotować rolki w formie gotowej do zastosowania na konkretnej linii produkcyjnej.