Płyta fleksograficzna – czym jest forma drukowa w technologii flexo?

Płyta fleksograficzna to elastyczna forma drukowa z wypukłymi elementami obrazu, które pobierają farbę z aniloksa i przenoszą ją na drukowany materiał. Współczesne płyty fleksograficzne wykonywane są najczęściej z materiałów fotopolimerowych i przygotowywane indywidualnie dla konkretnej grafiki.

Jak działa płyta fleksograficzna?

Fleksografia należy do technik druku wypukłego.

Oznacza to, że elementy drukujące znajdują się wyżej niż obszary niedrukujące.

Podczas pracy:

1. anilox dostarcza kontrolowaną ilość farby,
2. farba trafia na wypukłe elementy płyty,
3. płyta styka się z materiałem,
4. obraz zostaje przeniesiony na podłoże.

Każda płyta odwzorowuje odpowiednio przygotowaną separację grafiki.

W produkcji wielokolorowej mogą być więc potrzebne osobne formy dla kolejnych kolorów.

Dlaczego stosuje się fotopolimer?

Fotopolimer jest materiałem, którego właściwości można zmieniać za pomocą kontrolowanej ekspozycji na promieniowanie.

Pozwala to utworzyć relief odpowiadający elementom drukującym.

Nowoczesne systemy przygotowania form wykorzystują różne workflow, m.in.:

• cyfrowe przygotowanie płyt,
  
• termiczne przetwarzanie płyt,
  
• przetwarzanie z wykorzystaniem odpowiednich środków wymywających,
  
• ekspozycję UV lub UV LED zależnie od systemu.
  

Dokładny proces zależy od rodzaju stosowanej płyty i technologii przygotowalni.

Co znajduje się na powierzchni płyty?

Płyta zawiera zarówno duże pełne powierzchnie, jak i bardzo małe elementy.

Mogą to być:

• litery,
  
• linie,
  
• logo,
  
• powierzchnie pełne,
  
• punkty rastra,
  
• kody,
  
• drobne detale.
  

W przypadku obrazu tonalnego na płycie znajdują się bardzo małe punkty odpowiadające rastrowi.

Stabilność tych elementów ma duże znaczenie dla wyglądu wydruku.

Płyta fleksograficzna a raster

Fotografia czy gradient nie są drukowane jako ciągła warstwa o zmiennej grubości.

Obraz tonalny zostaje rozłożony na układ punktów rastrowych o odpowiedniej wielkości i rozmieszczeniu.

Punkty te muszą zostać poprawnie odwzorowane na formie drukowej.

Dlatego możliwości płyty, liniatura rastra, parametry aniloksa i zachowanie farby tworzą jeden system.

Nie należy dobierać tych elementów całkowicie niezależnie.

Płyta a drobny tekst

Drobna typografia może stanowić szczególne wymaganie dla procesu druku.

Na rezultat wpływają m.in.:

• konstrukcja fontu,
  
• grubość linii,
  
• sposób separacji kolorów,
  
• właściwości płyty,
  
• ilość farby,
  
• ustawienie docisku,
  
• rodzaj drukowanego materiału.
  

Dlatego bardzo małe elementy warto oceniać nie tylko na ekranie, lecz również pod kątem możliwości konkretnego procesu drukowego.

Jak płyta jest mocowana na maszynie?

Forma musi zostać stabilnie zamontowana na odpowiednim cylindrze lub tulei drukowej.

Do montażu wykorzystuje się specjalistyczne systemy mocujące, w tym dwustronne taśmy montażowe przeznaczone do fleksografii.

Ich zadaniem jest m.in.:

• stabilne utrzymanie płyty,
  
• umożliwienie precyzyjnego montażu,
  
• zachowanie odpowiednich właściwości mechanicznych podczas drukowania.
  

Montaż ma znaczenie dla pasowania oraz powtarzalności procesu.

Płyta a docisk

W druku fleksograficznym obraz jest przenoszony przez fizyczny kontakt formy z materiałem.

Zbyt duży albo niestabilny docisk może wpływać na wygląd elementów drukujących.

Może powodować m.in. nadmierny przyrost punktu, zmianę krawędzi lub pogorszenie odwzorowania drobnych szczegółów.

Dlatego druk flexo nie polega na prostym „dociśnięciu płyty jak najmocniej”.

Kluczowe jest kontrolowanie parametrów procesu.

Czy jedna płyta służy do wszystkich kolorów?

Nie.

W klasycznym druku wielokolorowym każdy kolor wymaga własnej separacji.

Przykładowo projekt CMYK może wymagać osobnych form dla:

• cyan,
  
• magenta,
  
• yellow,
  
• black.
  

Jeżeli projekt zawiera dodatkowy kolor Pantone, białą farbę lub inną warstwę drukową, mogą być potrzebne kolejne formy.

Czy zmiana grafiki wymaga nowej płyty?

Jeżeli zmieniają się elementy znajdujące się na danej formie, zazwyczaj potrzebna jest nowa forma odpowiadająca nowej grafice.

To jedna z istotnych różnic pomiędzy fleksografią a drukiem cyfrowym, w którym obraz może być zmieniany bez przygotowania fizycznej płyty dla każdej wersji.

Dlatego przy dużej liczbie bardzo krótkich wersji projektu ekonomika technologii może wyglądać inaczej niż przy dużych, powtarzalnych nakładach.

Płyta fleksograficzna a pasowanie

Wielokolorowy obraz powstaje z wielu kolejnych separacji.

Formy muszą więc zostać zamontowane i prowadzone tak, aby kolejne elementy trafiały we właściwe położenie.

Dlatego jakość przygotowania i montażu płyt jest bezpośrednio związana z pasowaniem druku.